XPENG ra mắt robotaxi chạy điện tự lái cấp độ 4 — đối thủ mới của Tesla trên cuộc đua taxi không người lái

Theo CleanTechnica, XPENG Motors vừa chính thức bước vào cuộc đua robotaxi toàn cầu khi bắt đầu giai đoạn thử nghiệm nội bộ với nhân viên cho mẫu xe taxi tự lái chạy điện hoàn toàn mới. CEO He Xiaopeng (Hà Tiểu Bằng) đã đích thân trải nghiệm một chuyến đi hoàn toàn tự động — từ lúc đặt xe qua ứng dụng cho đến khi đến điểm đích — mà không cần bất kỳ sự can thiệp nào của con người.

Nền tảng công nghệ ấn tượng

Mẫu robotaxi của XPENG được xây dựng trên nền tảng GX, đạt tiêu chuẩn tự lái cấp độ 4 (Level 4 autonomous driving) — nghĩa là xe có thể tự vận hành hoàn toàn trong các điều kiện đường xá nhất định mà không cần người lái can thiệp.

Điểm đáng chú ý nhất nằm ở sức mạnh tính toán: xe được trang bị 4 chip AI Turing do chính XPENG tự phát triển, mang lại tổng năng lực xử lý lên đến 3.000 TOPS (nghìn tỷ phép tính mỗi giây). Đây là con số vượt trội so với nhiều đối thủ trong ngành, cho phép xe xử lý lượng dữ liệu khổng lồ từ cảm biến trong thời gian thực.

Về kiến trúc cảm biến, XPENG sử dụng mô hình ngôn ngữ-hình ảnh-hành động thế hệ thứ hai (vision-language-action model hay VLA), giúp xe hoạt động không phụ thuộc nhiều vào cảm biến LIDAR hay bản đồ độ nét cao. Đây là hướng tiếp cận tương tự triết lý "chỉ dùng camera" của Tesla, nhưng XPENG vẫn kết hợp linh hoạt nhiều loại cảm biến khác nhau.

Chiến lược khác biệt: bán nền tảng thay vì tự chạy taxi

Điều làm XPENG nổi bật so với các đối thủ như Tesla hay Baidu chính là chiến lược kinh doanh. Thay vì tự vận hành dịch vụ gọi xe như Waymo hay Baidu Apollo Go, XPENG định hướng trở thành nhà cung cấp nền tảng robotaxi cho các đối tác vận hành trên toàn cầu. Nói cách khác, hãng muốn bán xe và công nghệ tự lái cho các công ty taxi, hãng vận tải — giúp họ triển khai dịch vụ taxi không người lái một cách nhanh chóng.

XPENG nhấn mạnh rằng mô hình VLA thế hệ thứ hai giúp giảm đáng kể độ phức tạp khi triển khai tại các thành phố và thị trường khác nhau, bởi xe không cần bản đồ HD chi tiết cho từng con đường — vốn là rào cản lớn nhất khi mở rộng quy mô dịch vụ robotaxi.

Hãng đã bắt đầu sản xuất hàng loạt từ tháng 5/2026 và dự kiến triển khai các hoạt động trình diễn tại Quảng Châu trong nửa cuối năm 2026. Về kế hoạch quốc tế, XPENG đang tích cực tìm kiếm đối tác tại châu Âu, Trung Đông và Đông Nam Á.

Bối cảnh pháp lý và cạnh tranh

Cuộc đua robotaxi ngày càng nóng trong bối cảnh cơ quan quản lý cũng đang siết chặt giám sát. Ngày 8/7/2026, Cơ quan An toàn Giao thông Đường bộ Quốc gia Mỹ (NHTSA) đã lên tiếng về các lo ngại an toàn khi xe tự lái cản trở hoạt động của lực lượng cứu hộ khẩn cấp. Tại bang New Jersey, các nhà lập pháp đang xem xét yêu cầu bắt buộc trang bị LIDAR kết hợp camera, động thái có thể ảnh hưởng đến cách tiếp cận "chỉ dùng camera" của Tesla.

XPENG cũng tự định vị khác biệt khi nhấn mạnh mình là nhà sản xuất ô tô chở khách chuyển sang robotaxi, chứ không phải công ty công nghệ làm xe — một lợi thế về kinh nghiệm sản xuất quy mô lớn và kiểm soát chất lượng.

Ý nghĩa với thị trường Việt Nam

Việc XPENG nhắm đến Đông Nam Á trong kế hoạch mở rộng là tín hiệu đáng chú ý cho thị trường Việt Nam. Nếu hãng tìm đối tác vận hành tại khu vực, Việt Nam — với thị trường xe điện đang tăng trưởng mạnh nhờ VinFast — hoàn toàn có thể nằm trong danh sách mục tiêu.

Tuy nhiên, để robotaxi có thể vận hành tại Việt Nam, hạ tầng trạm sạc cần được mở rộng đáng kể. Hiện tại, mạng lưới trạm sạc đang dần phát triển — bạn có thể tra cứu các trạm sạc xe điện trên khắp cả nước tại TramSac.me. Bên cạnh đó, khung pháp lý cho xe tự lái tại Việt Nam vẫn chưa được xây dựng, đây sẽ là thách thức lớn nhất trước khi bất kỳ dịch vụ robotaxi nào có thể hoạt động.

Tổng kết

XPENG đang chứng minh rằng cuộc đua robotaxi không chỉ là sân chơi của Tesla hay Waymo. Với chip AI tự phát triển, mô hình VLA tiên tiến và chiến lược cung cấp nền tảng thay vì tự vận hành, hãng xe Trung Quốc đang mở ra một hướng đi mới trong ngành taxi tự lái. Kế hoạch mở rộng sang Đông Nam Á khiến đây trở thành diễn biến đáng theo dõi cho cả ngành xe điện lẫn hạ tầng sạc tại Việt Nam.

Nguồn: CleanTechnica