Vấn đề nghiêm trọng của Tesla: camera và thời tiết — khi FSD "mù" giữa mưa gió

Theo CleanTechnica, hệ thống lái tự động hoàn toàn Full Self Driving (FSD) của Tesla — vốn dựa hoàn toàn vào camera thay vì cảm biến LiDAR hay radar — đang đối mặt với một vấn đề nghiêm trọng liên quan đến thời tiết. Cơ quan An toàn Giao thông Quốc gia Mỹ (NHTSA) vừa nâng cấp cuộc điều tra lên mức phân tích kỹ thuật sau khi phát hiện hàng loạt sự cố va chạm xảy ra khi camera bị suy giảm tầm nhìn do mưa lớn, ánh nắng chói và các yếu tố thời tiết khác.

Trải nghiệm thực tế: camera "mù" trong mưa và nắng gắt

Tác giả bài viết gốc — Zachary Shahan, người đã sở hữu Tesla Model 3 với FSD hơn 6 năm — chia sẻ rằng ông đã chứng kiến vấn đề này vô số lần. Khi ánh nắng chiếu ở góc thấp, camera bị "lóa" hoàn toàn. Khi trời mưa lớn (điều thường xuyên xảy ra ở Florida), hình ảnh từ camera hiển thị trên màn hình cảm ứng gần như vô dụng.

Thậm chí sau khi mưa đã tạnh, nước đọng trên thân xe vẫn che phủ camera đến mức không thể sử dụng được khi lùi xe vào bãi đỗ. Shahan đặt câu hỏi: "Phần mềm AI của FSD xử lý tình huống này như thế nào khi camera không thể nhìn xuyên qua nước?"

Và đó mới chỉ là ở tốc độ thấp. Còn khi chạy nhanh trên cao tốc giữa trời mưa xối xả thì sao? Khi tuyết rơi dày, sương mù dày đặc, hay xác côn trùng bám kín ống kính?

NHTSA vào cuộc: hệ thống cảnh báo quá chậm

NHTSA đã công bố kết quả điều tra đáng lo ngại. Cơ quan này phát hiện rằng hệ thống phát hiện suy giảm tầm nhìn của Tesla — cả phiên bản gốc lẫn phiên bản cập nhật sau đó — không phát hiện được và/hoặc không cảnh báo tài xế kịp thời trong điều kiện tầm nhìn kém như lóa sáng và các vật cản trong không khí.

"Trong các vụ va chạm mà Văn phòng Điều tra Khiếm khuyết đã xem xét, hệ thống không phát hiện được các điều kiện đường bộ phổ biến làm suy giảm tầm nhìn camera và/hoặc không đưa ra cảnh báo cho đến ngay trước khi tai nạn xảy ra."

Nghiêm trọng hơn, NHTSA phát hiện thêm nhiều vụ va chạm tương tự, trong đó FSD mất dấu hoặc hoàn toàn không phát hiện được xe phía trước đang chạy cùng chiều. Hệ thống hoặc không nhận ra tầm nhìn đã suy giảm, hoặc cảnh báo quá muộn để tài xế kịp phản ứng.

Camera-only: sự tự tin thái quá?

Shahan nhận định rằng hệ thống FSD, giống như người đứng đầu phát triển nó, dường như "quá tự tin". Hệ thống được thiết kế với giả định rằng nó có thể và nên làm được nhiều hơn khả năng thực tế.

Chương trình Robotaxi của Tesla lẽ ra đã phải phủ sóng một nửa dân số Mỹ vào cuối năm 2025. Thực tế? 0%. Đến gần tháng 4/2026, chương trình vẫn chưa có dấu hiệu vượt qua giai đoạn thử nghiệm với người giám sát trên xe. Shahan đặt câu hỏi liệu hạn chế trong điều kiện thời tiết xấu có phải là một trong những nguyên nhân chính khiến Robotaxi liên tục lỡ hẹn.

Trong khi các đối thủ như Waymo sử dụng hệ thống đa cảm biến kết hợp LiDAR, radar và camera, Tesla kiên quyết đi theo con đường camera-only (chỉ dùng camera). Quyết định này giúp giảm chi phí phần cứng nhưng đặt toàn bộ gánh nặng lên phần mềm AI — và như NHTSA đã chỉ ra, phần mềm đó chưa đủ khả năng bù đắp khi "đôi mắt" bị che mờ.

Ý nghĩa với thị trường Việt Nam

Bài học từ Tesla có ý nghĩa quan trọng với thị trường xe điện Việt Nam — nơi khí hậu nhiệt đới với mưa lớn đột ngột, nắng gắt và độ ẩm cao là chuyện thường ngày. Đây chính xác là những điều kiện mà camera gặp khó khăn nhất.

VinFast, nhà sản xuất xe điện hàng đầu Việt Nam, hiện sử dụng hệ thống hỗ trợ lái tiên tiến (ADAS) kết hợp camera với các cảm biến khác trên các dòng xe như VF 8, VF 9. Việc không phụ thuộc hoàn toàn vào camera có thể là một lợi thế trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt của Việt Nam.

Đối với người dùng xe điện tại Việt Nam, dù xe có trang bị hệ thống hỗ trợ lái nào, việc luôn chủ động quan sát và sẵn sàng can thiệp trong điều kiện thời tiết xấu vẫn là nguyên tắc an toàn hàng đầu. Bạn có thể tìm hiểu thêm về hạ tầng sạc xe điện trên toàn quốc tại TramSac.me.

Tổng kết

Cuộc điều tra của NHTSA là lời cảnh tỉnh không chỉ cho Tesla mà cho toàn bộ ngành xe tự lái: công nghệ camera-only có giới hạn vật lý mà phần mềm không thể hoàn toàn khắc phục. Khi mưa che mờ ống kính, khi nắng chói lóa cảm biến — không thuật toán nào có thể "nhìn" thay cho camera. Sự an toàn của hàng triệu người trên đường phụ thuộc vào việc các nhà sản xuất thừa nhận giới hạn này thay vì cố gắng vượt qua nó bằng sự lạc quan.

Nguồn: CleanTechnica