Thụy Điển thử nghiệm 200 trạm sạc hai chiều — xe điện vừa sạc vừa bán điện ngược lên lưới

Theo CleanTechnica, ba đối tác lớn gồm Vattenfall — công ty điện lực quốc doanh của Thụy Điển, công ty công nghệ năng lượng Energy Bank và hãng xe Volkswagen vừa công bố dự án thử nghiệm quy mô lớn với 200 trạm sạc hai chiều (bidirectional charger) được lắp đặt trên khắp Thụy Điển. Đây là bước tiến quan trọng trong việc biến xe điện thành một phần của hạ tầng năng lượng quốc gia.

Sạc hai chiều là gì và dự án hoạt động ra sao?

Khác với trạm sạc thông thường chỉ truyền điện một chiều từ lưới vào pin xe, trạm sạc hai chiều cho phép dòng điện chạy theo cả hai hướng — từ lưới điện vào xe và từ pin xe ngược trở lại lưới điện. Công nghệ này thường được gọi là V2G (Vehicle-to-Grid), tức "xe cấp điện cho lưới".

Trong khuôn khổ dự án, 200 bộ sạc hai chiều sẽ được lắp đặt tại các hộ gia đình và đại lý Volkswagen trên toàn Thụy Điển. Khi nhiều xe điện cùng kết nối đồng thời, tổng dung lượng pin gộp lại có thể hỗ trợ vận hành lưới điện và cung cấp các dịch vụ linh hoạt cho hệ thống năng lượng.

Xe điện — "nhà máy điện ảo" di động

Ông Magnus Berg, Giám đốc bộ phận sản phẩm và giải pháp khách hàng tại Vattenfall, nhận định: "Nếu pin xe có thể hỗ trợ lưới điện đồng thời tạo ra doanh thu, điều đó sẽ cải thiện hiệu quả kinh tế và giá trị của việc sở hữu xe điện, đồng thời góp phần thúc đẩy quá trình điện khí hóa."

Dự án xuất phát từ một thực tế đơn giản: xe cá nhân phần lớn thời gian chỉ đỗ yên một chỗ. Thay vì để pin xe "ngủ" vô ích, công nghệ sạc hai chiều biến lượng điện năng tích trữ đó thành nguồn dự phòng cho lưới điện. Quan trọng hơn, chủ xe điện có thể được trả tiền khi bán điện ngược lại — tạo thêm một nguồn thu nhập thụ động.

Khi hàng trăm, thậm chí hàng nghìn xe điện cùng tham gia, chúng tạo thành một nhà máy điện ảo (virtual power plant) — điều mà xe chạy xăng hay dầu diesel không bao giờ có thể làm được. Đây cũng là yếu tố giúp xe điện hỗ trợ tích hợp năng lượng tái tạo như điện gió và điện mặt trời, vốn có đặc điểm phát điện không ổn định theo thời tiết.

Ý nghĩa với thị trường Việt Nam

Tại Việt Nam, công nghệ sạc hai chiều V2G vẫn còn là khái niệm mới mẻ. Tuy nhiên, với tốc độ phát triển nhanh chóng của hạ tầng xe điện — đặc biệt là hệ thống trạm sạc VinFast đang mở rộng trên toàn quốc — đây là hướng đi rất đáng quan tâm cho tương lai.

Việt Nam đang đối mặt với tình trạng thiếu điện vào mùa cao điểm, đặc biệt ở miền Bắc. Nếu hàng chục nghìn xe VinFast có thể bán điện ngược lại lưới vào giờ cao điểm, áp lực lên hệ thống điện sẽ được giảm đáng kể. Đồng thời, chủ xe cũng có thêm động lực kinh tế để chuyển đổi sang xe điện.

Hiện tại, hạ tầng trạm sạc tại Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn xây dựng nền tảng. Bạn có thể tra cứu các trạm sạc xe điện trên toàn quốc tại TramSac.me để lên kế hoạch di chuyển. Việc theo dõi các dự án V2G quốc tế như tại Thụy Điển sẽ giúp Việt Nam rút kinh nghiệm khi sẵn sàng triển khai công nghệ này.

Tổng kết

Dự án 200 trạm sạc hai chiều tại Thụy Điển của Vattenfall, Energy Bank và Volkswagen là minh chứng rõ ràng cho xu hướng xe điện không chỉ là phương tiện di chuyển mà còn là thành phần quan trọng trong hệ thống năng lượng thông minh. Khi công nghệ V2G trưởng thành và chi phí giảm, mô hình "xe điện bán điện" có thể sẽ trở thành tiêu chuẩn tại nhiều quốc gia — bao gồm cả Việt Nam trong tương lai không xa.

Nguồn: CleanTechnica