Tesla và SpaceX xác nhận xây nhà máy chip khổng lồ Terafab — giai đoạn đầu trị giá 16,8 tỷ USD

Theo Electrek, Tesla và SpaceX vừa chính thức xác nhận địa điểm xây dựng Terafab — siêu nhà máy sản xuất chip bán dẫn (semiconductor megafactory) mà tỷ phú Elon Musk lần đầu hé lộ vào tháng 3 năm nay. Cơ sở này sẽ tọa lạc tại quận Grimes, bang Texas, cách thành phố Houston khoảng một giờ lái xe về phía tây bắc, với tổng vốn đầu tư giai đoạn đầu lên tới khoảng 420.000 tỷ VND (16,8 tỷ USD).

Chi tiết dự án Terafab

Khi hoàn thành, Terafab dự kiến trải rộng hơn 100 triệu feet vuông (tương đương hơn 9,3 triệu m²), được hai công ty tự tin gọi là nhà máy sản xuất chip lớn nhất thế giới. Mục tiêu sản xuất của cơ sở này là đạt công suất hơn 1 terawatt tính toán mỗi năm — một con số tham vọng chưa từng có trong ngành bán dẫn.

Cả Tesla và SpaceX đều khẳng định nhu cầu chip của họ vượt xa khả năng cung ứng hiện tại và tương lai của toàn bộ ngành sản xuất bán dẫn thế giới. Tesla tuyên bố: "Cả Tesla lẫn SpaceX sẽ cần nhiều chip hơn mức mà sản lượng bán dẫn toàn cầu hiện tại và tương lai có thể đáp ứng."

Nhà máy Terafab sẽ tích hợp toàn bộ quy trình sản xuất chip dưới một mái nhà duy nhất, bao gồm: chip logic (logic), bộ nhớ (memory), đóng gói (packaging) và kiểm thử (testing). Các con chip được sản xuất tại đây sẽ phục vụ cho robot hình người Optimus và xe tự lái Cybercab của Tesla, cũng như các trung tâm dữ liệu trên không gian (space-based data centers) mà SpaceX đang lên kế hoạch triển khai.

Việc làm và hạ tầng

Dự án dự kiến tạo ra ít nhất 3.000 việc làm, ưu tiên tuyển dụng lao động tại địa phương. Về nguồn nước phục vụ vận hành — yếu tố quan trọng hàng đầu với mọi nhà máy chip — Terafab sẽ sử dụng nước từ hồ chứa Gibbons Creek, vốn trước đây dùng để làm mát cho một nhà máy điện than đã đóng cửa từ năm 2018, thay vì khai thác nguồn nước ngầm của khu vực.

Những thay đổi đáng chú ý so với công bố ban đầu

Đáng lưu ý, con số đầu tư ban đầu được Musk đưa ra vào tháng 3 là 25 tỷ USD. Việc giảm xuống còn 16,8 tỷ USD cho "giai đoạn đầu" — trong khi chi phí các giai đoạn tiếp theo chỉ được mô tả mơ hồ là "cao hơn nhiều" — là một điều chỉnh đáng kể. Ngoài ra, trong hồ sơ IPO của SpaceX vào tháng 5, công ty này mô tả Terafab chỉ là một "khuôn khổ chung" (general framework), chưa có cam kết ràng buộc hay phân chia sở hữu trí tuệ rõ ràng giữa hai bên.

Hiện tại, Tesla đã có nguồn cung chip ổn định thông qua Samsung và TSMC. Nhà máy Samsung tại Taylor, Texas đang sản xuất chip AI5 cho Tesla, đồng thời Tesla cũng đã ký hợp đồng trị giá 16,5 tỷ USD với Samsung cho dòng chip thế hệ mới AI6. Phần còn lại của nhu cầu bán dẫn do TSMC đảm nhận.

Ý nghĩa với thị trường Việt Nam

Cuộc đua sản xuất chip toàn cầu đang nóng hơn bao giờ hết, và Việt Nam không đứng ngoài xu hướng này. Việt Nam hiện là một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng bán dẫn với các nhà máy đóng gói và kiểm thử của Intel, Samsung và Amkor tại các tỉnh phía Nam. Động thái của Tesla và SpaceX cho thấy nhu cầu chip cho xe điện và AI đang tăng theo cấp số nhân — điều này có thể mang lại thêm cơ hội đầu tư vào ngành bán dẫn tại Việt Nam trong tương lai.

Đối với thị trường xe điện trong nước, nguồn cung chip dồi dào hơn sẽ giúp giảm chi phí sản xuất linh kiện điện tử, từ bộ điều khiển xe đến hệ thống quản lý pin — gián tiếp hỗ trợ các hãng xe như VinFast và hệ sinh thái trạm sạc đang phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam. Bạn đọc có thể tra cứu mạng lưới trạm sạc xe điện trên toàn quốc tại TramSac.me.

Tổng kết

Terafab là một dự án đầy tham vọng phản ánh tầm nhìn của Elon Musk về việc tự chủ nguồn cung bán dẫn cho cả xe điện, robot và cơ sở hạ tầng không gian. Tuy nhiên, khoảng cách giữa tuyên bố ban đầu và các chi tiết thực tế — đặc biệt là sự giảm vốn đầu tư công bố và thiếu cam kết ràng buộc rõ ràng — cho thấy dự án vẫn còn nhiều ẩn số cần theo dõi. Dù vậy, nếu thành công, Terafab có thể định hình lại cục diện ngành bán dẫn toàn cầu và tác động sâu rộng đến ngành công nghiệp xe điện trên toàn thế giới, bao gồm cả Việt Nam.

Nguồn: Electrek