Tesla âm thầm sửa hợp đồng Full Self-Driving đã ký từ nhiều năm trước — thêm từ 'supervised' mà khách hàng chưa từng đồng ý

Theo Electrek, Tesla vừa bị phát hiện đã âm thầm chỉnh sửa các hợp đồng mua gói lái tự động Full Self-Driving (FSD) sau khi khách hàng đã ký kết, bổ sung cụm từ "supervised" (có giám sát) — điều hoàn toàn không tồn tại trong hợp đồng gốc. Nghiêm trọng hơn, nhiều tài liệu gốc đã bị xóa hoặc không thể truy cập trên tài khoản của chủ xe.

Chuyện gì đang xảy ra?

Oliver Abcarius, chủ sở hữu một chiếc Tesla Model 3 đời 2018, đã mua gói FSD vào ngày 12/8/2019. Khi anh cố truy cập lại hợp đồng mua FSD trên tài khoản Tesla để chuẩn bị hồ sơ yêu cầu hoàn tiền, anh phát hiện đường dẫn tài liệu giờ đây dẫn đến "một trang không hợp lệ". Chiếc Model Y đời 2020 của vợ anh, mua kèm FSD vào ngày 29/5/2020, cũng gặp tình trạng tương tự.

"Tesla đã chỉnh sửa ngược các tài liệu của tôi từ năm 2019, khi tôi trả tiền cho FSD", Abcarius cho biết.

Điều đáng chú ý là chỉ có các hợp đồng liên quan đến FSD bị ảnh hưởng — các tài liệu khác về xe vẫn mở bình thường. Electrek đã xác nhận vấn đề này với nhiều chủ xe khác nhau, tất cả đều sở hữu xe trang bị phần cứng HW3 và mua FSD trong giai đoạn 2016 đến đầu năm 2024.

Dòng thời gian đáng ngờ

Từ năm 2016 đến đầu năm 2024, Tesla bán gói "Full Self-Driving Capability" (Khả năng lái tự động hoàn toàn) mà không hề có bất kỳ chú thích nào về "supervised" — ngụ ý rằng xe sẽ đạt khả năng tự lái hoàn toàn thông qua các bản cập nhật phần mềm trong tương lai.

Tuy nhiên, mọi thứ dần thay đổi:

• Tháng 3/2024: Tesla đổi tên sản phẩm thành "Full Self-Driving (Supervised)" khi phát hành phiên bản phần mềm v12.3.3.
• Tháng 8/2024: Tesla xóa bài viết trên blog từ năm 2016, trong đó khẳng định xe đã có "phần cứng cần thiết cho khả năng lái tự động hoàn toàn".
• Tháng 9/2025: Tesla chính thức định nghĩa lại FSD, từ bỏ các cam kết về khả năng tự lái hoàn toàn không cần giám sát.
• Tháng 4/2026: CEO Elon Musk xác nhận xe trang bị phần cứng HW3 không thể đạt được khả năng lái tự động không giám sát do hạn chế phần cứng.

Nói cách khác, hàng trăm nghìn khách hàng đã trả tiền cho một tính năng được quảng cáo là "tự lái hoàn toàn", nhưng cuối cùng phần cứng trên xe của họ không đủ khả năng thực hiện điều đó.

Hệ quả pháp lý nghiêm trọng

Tesla hiện đang đối mặt với khoảng 14,5 tỷ USD (khoảng 362.500 tỷ VND) trong các vụ kiện liên quan đến quảng cáo sai sự thật về FSD, tai nạn do Autopilot và gian lận chứng khoán. Một vụ kiện tập thể (class action) đã được chứng nhận, bao trùm các tuyên bố về FSD từ tháng 10/2016 đến tháng 8/2024 — trùng khớp chính xác với giai đoạn các hợp đồng bị chỉnh sửa.

Trước đó, một trọng tài viên đã yêu cầu Tesla hoàn trả 10.600 USD (khoảng 265 triệu VND) cho một khách hàng mua FSD. Văn phòng Phiên xét xử Hành chính California (California's Office of Administrative Hearings) cũng đã phán quyết rằng Tesla đã thực hiện hành vi quảng cáo sai sự thật.

Việc làm cho các hợp đồng đã ký trở nên không thể truy cập sau khi vụ kiện bắt đầu đặt ra mối lo ngại về "spoliation" — tức việc hủy hoại hoặc thay đổi bằng chứng liên quan đến các vụ kiện đang diễn ra. Đây là hành vi mà tòa án Mỹ đặc biệt coi trọng, có thể dẫn đến các biện pháp trừng phạt hoặc suy luận bất lợi chống lại công ty.

Ý nghĩa với thị trường Việt Nam

Dù Tesla chưa chính thức hoạt động tại Việt Nam, câu chuyện này mang lại bài học quan trọng cho thị trường xe điện trong nước. Khi hạ tầng trạm sạc đang được mở rộng nhanh chóng và người tiêu dùng Việt Nam ngày càng quan tâm đến xe điện, tính minh bạch trong hợp đồng mua bán — đặc biệt với các tính năng phần mềm được hứa hẹn cập nhật trong tương lai — là điều cần được đặc biệt chú ý.

VinFast, nhà sản xuất xe điện hàng đầu Việt Nam, cũng đang phát triển các tính năng hỗ trợ lái nâng cao. Người tiêu dùng Việt nên lưu giữ bản sao hợp đồng gốc và theo dõi sát các cam kết của nhà sản xuất để bảo vệ quyền lợi của mình.

Tổng kết

Việc Tesla âm thầm chỉnh sửa hợp đồng FSD đã ký từ nhiều năm trước là một động thái gây tranh cãi lớn, đặt ra câu hỏi nghiêm túc về đạo đức kinh doanh và quyền lợi người tiêu dùng trong ngành công nghiệp xe điện. Với 14,5 tỷ USD tiền kiện tụng đang treo lơ lửng, đây có thể là một trong những vụ bê bối pháp lý lớn nhất trong lịch sử ngành ô tô. Người tiêu dùng, dù ở Mỹ hay Việt Nam, cần luôn cảnh giác và lưu trữ đầy đủ hồ sơ khi mua các sản phẩm công nghệ có lộ trình cập nhật dài hạn.

Nguồn: Electrek