Khảo sát hơn 3.000 người Mỹ: xe điện Trung Quốc sẽ thâm nhập thị trường Mỹ bằng cách nào?

Theo Electrek, sau nhiều tuần chạy khảo sát trên trang web, tờ báo công nghệ xe điện hàng đầu nước Mỹ đã nhận được hơn 3.000 phản hồi từ độc giả về một câu hỏi nóng bỏng: xe điện Trung Quốc sẽ thâm nhập thị trường Mỹ bằng con đường nào? Kết quả cho thấy một bức tranh đáng chú ý về nhận thức của người tiêu dùng Mỹ đối với làn sóng xe điện giá rẻ từ Trung Quốc.

Câu hỏi khảo sát và bối cảnh

Câu hỏi được đặt ra trong bối cảnh Canada đã mở cửa cho xe điện Trung Quốc thông qua thỏa thuận thương mại "canola đổi ô tô" (canola for cars deal), đưa xe điện Trung Quốc đến Bắc Mỹ. Electrek đặt vấn đề rằng đây không còn là chuyện "có hay không" mà là "khi nào" và "bằng cách nào" xe điện Trung Quốc sẽ được bán tại Mỹ.

Kết quả: liên doanh với hãng xe Mỹ là phương án phổ biến nhất

Với gần 700 phiếu bầu, phương án được chọn nhiều nhất là các hãng xe lớn của Mỹ như GM, Ford hoặc Stellantis sẽ hợp tác liên doanh (joint venture) với các nhà sản xuất Trung Quốc, sau đó bán xe thông qua mạng lưới đại lý sẵn có. Nhiều người so sánh kịch bản này với cách các thương hiệu Nhật Bản như Subaru từng thâm nhập thị trường Mỹ vào thập niên 1980 thông qua các thương hiệu phụ như Geo hay Eagle.

Đáng chú ý, phương án xếp thứ hai với gần 500 phiếu lại là "điều này sẽ không bao giờ xảy ra" — nghĩa là gần 1/5 người tham gia tin rằng chính phủ liên bang Mỹ sẽ ngăn chặn hoàn toàn xe điện Trung Quốc để bảo vệ ngành công nghiệp ô tô nội địa. Một bình luận tiêu biểu cho nhóm này viết: "Cả hai đảng lớn đều coi Trung Quốc là mối đe dọa an ninh quốc gia và sẽ tiếp tục chặn việc bán xe, bất kể đòn bẩy khoáng sản đất hiếm."

Thực tế: xe Trung Quốc đã có mặt tại Mỹ

Điểm thú vị nhất trong bài viết là phát hiện rằng xe sản xuất tại Trung Quốc thực tế đã được bán tại Mỹ — chỉ là dưới thương hiệu khác. Cụ thể:

• Lincoln Nautilus của Ford được sản xuất tại nhà máy Changan Ford ở Hàng Châu, Trung Quốc. Cơ quan An toàn Giao thông Quốc gia Mỹ (NHTSA) chính thức ghi nhận Hàng Châu là nơi lắp ráp cuối cùng.
• Volvo đã nhập khẩu xe sản xuất tại Trung Quốc từ năm 2015.
• Honda Fit phiên bản gần đây được nhập từ Trung Quốc sang Canada.
• Polestar 4 — thiết kế tại Thụy Điển, sản xuất tại South Carolina (Mỹ) — nhưng vẫn bị cấm vì bị coi là "xe Trung Quốc."

Những tiền lệ này cho thấy ranh giới giữa "xe Trung Quốc" và "xe không phải Trung Quốc" ngày càng mờ nhạt trong chuỗi cung ứng ô tô toàn cầu.

Ý nghĩa với thị trường Việt Nam

Câu chuyện xe điện Trung Quốc tìm đường vào Mỹ mang nhiều bài học cho thị trường Việt Nam. Tại Việt Nam, các thương hiệu xe điện Trung Quốc như BYD đã chính thức gia nhập, trong khi VinFast — thương hiệu nội địa — đang nỗ lực mở rộng ra quốc tế theo chiều ngược lại.

Việc Mỹ dần chấp nhận xe sản xuất tại Trung Quốc (dù dưới thương hiệu khác) có thể tạo tiền lệ thuận lợi cho các hãng xe điện châu Á nói chung, bao gồm cả VinFast khi xuất khẩu sang Mỹ. Đồng thời, làn sóng xe điện giá rẻ Trung Quốc tràn vào Việt Nam cũng đặt ra thách thức lớn cho hạ tầng trạm sạc — vốn cần được mở rộng nhanh chóng để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng. Bạn có thể theo dõi bản đồ trạm sạc trên TramSac.me để cập nhật tình hình hạ tầng sạc tại Việt Nam.

Tổng kết

Kết quả khảo sát của Electrek cho thấy đa số người Mỹ tin rằng xe điện Trung Quốc sẽ đến nước này thông qua con đường liên doanh với các hãng xe bản địa — và thực tế, điều đó đã âm thầm diễn ra. Trong bối cảnh thuế quan và rào cản chính trị, chiến lược "mượn thương hiệu" có vẻ là cách hiệu quả nhất để xe điện Trung Quốc vượt qua sự kháng cự của thị trường Mỹ. Đây là một xu hướng đáng theo dõi không chỉ với người tiêu dùng Mỹ mà còn với toàn bộ ngành công nghiệp xe điện toàn cầu, bao gồm Việt Nam.

Nguồn: Electrek