Honda từ bỏ kế hoạch xe điện, xóa sổ hàng tỷ USD đầu tư — bài học cho ngành ô tô toàn cầu

Theo CleanTechnica, Honda vừa chính thức tuyên bố từ bỏ chiến lược xe điện tại thị trường Bắc Mỹ — hủy bỏ 3 mẫu xe điện đang trong giai đoạn phát triển và chấp nhận khoản xóa sổ tài chính khổng lồ lên tới 2.500 tỷ yên (khoảng 393.000 tỷ VND hay 15,7 tỷ USD). Đây là một trong những cú quay đầu đáng chú ý nhất trong ngành công nghiệp ô tô toàn cầu thời gian gần đây.

Khoản lỗ khổng lồ và làn sóng rút lui khỏi xe điện

Riêng trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2026, Honda dự kiến ghi nhận khoản lỗ từ 270 tỷ đến 570 tỷ yên (khoảng 42.500 tỷ đến 89.700 tỷ VND, tương đương 1,69–3,57 tỷ USD) liên quan trực tiếp đến việc dừng các dự án xe điện.

Honda không phải là cái tên duy nhất. Trước đó, hàng loạt hãng xe lớn đã có động thái tương tự:

• Stellantis (công ty mẹ của Jeep, Peugeot, Fiat) chấp nhận khoản phí lên tới 22 tỷ euro (khoảng 625.000 tỷ VND hay 25 tỷ USD)
• Ford xóa sổ 19,5 tỷ USD (khoảng 488.000 tỷ VND) từ chiến lược xe điện của mình

Một làn sóng rút lui đang hình thành rõ nét trong ngành ô tô truyền thống phương Tây.

Nguyên nhân: Chính sách thuế quan và cạnh tranh từ Trung Quốc

Honda đưa ra hai lý do chính cho quyết định này. Thứ nhất là nhu cầu xe điện tại Bắc Mỹ chậm lại, một phần do các chính sách thuế quan dưới thời chính quyền Trump đã làm tăng chi phí sản xuất và giảm các ưu đãi dành cho người mua xe điện. Thứ hai là áp lực cạnh tranh khốc liệt tại Trung Quốc — thị trường xe điện lớn nhất thế giới, nơi các hãng nội địa như BYD và Leapmotor đang chiếm ưu thế áp đảo.

Đáng chú ý, mẫu xe điện duy nhất của Honda tại Bắc Mỹ — Honda Prologue — thực chất được phát triển dựa trên nền tảng của General Motors, cho thấy năng lực tự phát triển xe điện của Honda còn rất hạn chế. Theo nhận định của tác giả Zachary Shahan trên CleanTechnica, Honda đã là "một trong những hãng xe chậm chạp nhất trong quá trình chuyển đổi sang xe điện" suốt hơn một thập kỷ qua.

Kẻ thắng người thua: Xe điện Trung Quốc hưởng lợi

Trong khi các hãng xe truyền thống lần lượt quay lưng với xe điện, các nhà sản xuất Trung Quốc lại đang tận dụng cơ hội. BYD liên tục phá kỷ lục doanh số, còn Leapmotor đang mở rộng mạnh mẽ ra thị trường quốc tế. Sự chần chừ của Honda và các hãng phương Tây đang tạo ra khoảng trống mà các đối thủ Trung Quốc sẵn sàng lấp đầy.

Ý nghĩa với thị trường Việt Nam

Quyết định của Honda đặt ra nhiều câu hỏi cho thị trường Việt Nam — nơi Honda vốn là một trong những thương hiệu xe máy và ô tô phổ biến nhất. Trong khi Honda đang thu hẹp tham vọng xe điện toàn cầu, tại Việt Nam, hãng mới chỉ bắt đầu triển khai dịch vụ đổi pin cho xe máy điện từ tháng 4/2026.

Ngược lại, VinFast đang đẩy mạnh mở rộng hệ sinh thái xe điện với mục tiêu 1,5 triệu xe máy điện trong năm 2026 và mạng lưới hơn 42.000 điểm sạc trên toàn quốc (xem bản đồ trạm sạc tại TramSac.me). Sự rút lui của Honda khỏi cuộc đua xe điện toàn cầu có thể tạo thêm lợi thế cho VinFast và các hãng xe điện Trung Quốc như BYD — những thương hiệu đang đầu tư mạnh vào hạ tầng sạc và sản phẩm xe điện tại Việt Nam.

Đối với người tiêu dùng Việt Nam, đây là tín hiệu cho thấy việc lựa chọn xe điện từ các hãng có cam kết dài hạn với công nghệ này là điều quan trọng. Hạ tầng trạm sạc ngày càng hoàn thiện cũng là yếu tố giúp người dùng tự tin hơn khi chuyển sang xe điện.

Tổng kết

Việc Honda từ bỏ kế hoạch xe điện tại Bắc Mỹ phản ánh một thực tế phức tạp: chính sách thuế quan, cạnh tranh từ Trung Quốc và chiến lược chậm chạp đang đẩy các hãng xe truyền thống vào thế khó. Tuy nhiên, xu hướng điện hóa giao thông là không thể đảo ngược. Những hãng xe nào dám đầu tư dài hạn — như VinFast tại Việt Nam hay BYD tại Trung Quốc — sẽ là người chiến thắng trong cuộc đua này.

Nguồn: CleanTechnica