Điện gió ngoài khơi tại Mỹ liên tiếp ghi điểm — bất chấp chiến dịch thông tin sai lệch từ chính quyền Trump

Theo CleanTechnica, trong bối cảnh chính quyền Trump không ngừng tung ra các chiến dịch thông tin sai lệch nhằm hạ uy tín năng lượng tái tạo, ngành điện gió ngoài khơi (offshore wind) tại Mỹ vừa ghi nhận những thắng lợi quan trọng — chứng minh rằng năng lượng sạch vẫn là xu hướng không thể đảo ngược.

Chiến dịch chống năng lượng gió có hệ thống

Chính quyền Trump từ lâu đã coi điện gió là "khoản đầu tư thua lỗ." Cuối năm 2025, Nhà Trắng ban hành lệnh đình chỉ thi công đối với Vineyard Wind cùng bốn dự án điện gió ngoài khơi khác, đồng thời đóng băng toàn bộ giấy phép mới cho điện gió vào tháng 1/2025. Tổng thống Trump thậm chí tuyên bố nước Mỹ sẽ "không có thêm cối xay gió nào nữa."

Theo Giáo sư Michael E. Mann, Giám đốc Trung tâm Penn về Khoa học, Bền vững và Truyền thông, đây thực chất là chiến lược "có đi có lại" với ngành nhiên liệu hóa thạch — những thế lực đã giúp Trump trở lại nắm quyền. Dự án Project 2025 do phe bảo thủ soạn thảo đã thúc đẩy luận điểm rằng năng lượng tái tạo "không đáng tin cậy" và phụ thuộc quá nhiều vào trợ cấp — trong khi thực tế, ngành nhiên liệu hóa thạch nhận được trợ cấp từ chính phủ nhiều hơn gấp nhiều lần so với năng lượng tái tạo.

Nhà khoa học L. Delta Merner thuộc Liên minh Các nhà khoa học Quan ngại (Union of Concerned Scientists) nhận định: chiến dịch chống điện gió không đến từ cộng đồng địa phương như vẻ bề ngoài, mà là một mạng lưới có tổ chức gồm các tổ chức tư vấn thân nhiên liệu hóa thạch, các nhà tài trợ "tiền đen" và các tổ chức vận động chính trị. Một báo cáo năm 2023 của Đại học Brown có tên Against the Wind đã ghi nhận chi tiết về các nhóm thông tin sai lệch này.

Vineyard Wind và Revolution Wind — hai chiến thắng liên tiếp

Bất chấp mọi rào cản, dự án Vineyard Wind đã hoàn tất lắp đặt vào ngày 13/3/2026 khi gắn xong ba cánh quạt cuối cùng trên tuabin thứ 62. Trước đó, dù Bộ Nội vụ Mỹ đình chỉ dự án vào ngày 22/12 với lý do "an ninh quốc gia," chủ đầu tư đã kiện chính phủ liên bang và được tòa án cho phép tạm thời tiếp tục thi công từ ngày 27/1. Hiện tại, một số tuabin vẫn đang trong giai đoạn chạy thử và nghiệm thu trước khi hòa lưới.

Thượng nghị sĩ Ed Markey (bang Massachusetts) phát biểu: "Donald Trump đã cố giết dự án này vào năm ngoái. Tòa án đã chặn ông ta, công nhân công đoàn đã hoàn thành công việc, và giờ đây nguồn năng lượng ngoài khơi này sẽ giúp giảm chi phí cho các gia đình Massachusetts."

Tiếp nối thành công, dự án Revolution Wind do tập đoàn Ørsted (Đan Mạch) phát triển cũng bắt đầu cung cấp điện cho lưới điện New England từ ngày 13/3/2026, với công suất đủ phục vụ khoảng 350.000 hộ gia đình tại Connecticut và Rhode Island.

Bà Kate Sinding Daly, Phó Chủ tịch cấp cao tại Conservation Law Foundation, nhấn mạnh: "Điện gió giúp giảm giá điện và ô nhiễm độc hại. Chi phí chỉ bằng một phần nhỏ so với khí đốt và dầu, đặc biệt trong những đợt bão tuyết và giá rét. Đây là tương lai mà người dân New England đang mong đợi."

Lợi ích địa chính trị của năng lượng tái tạo

Bà Rana Adib, Giám đốc điều hành REN21 — mạng lưới toàn cầu thúc đẩy chuyển đổi năng lượng tái tạo — chỉ ra rằng việc chuyển đổi nhà cung cấp nhiên liệu hóa thạch không loại bỏ được rủi ro mà chỉ thay đổi "địa lý của sự phụ thuộc." Theo bà, nền kinh tế dựa trên năng lượng tái tạo mang lại nhiều lợi thế:

• Giảm thiểu rủi ro địa chính trị: Hệ thống năng lượng dựa trên nguồn tài nguyên nội địa ít bị ảnh hưởng bởi xung đột quốc tế
• Ổn định chi phí dài hạn: Khác với nhiên liệu hóa thạch có giá biến động theo tình hình quốc tế, năng lượng tái tạo có chi phí dự đoán được
• Tạo việc làm và phát triển kinh tế địa phương: Đầu tư vào năng lượng tái tạo giúp giảm phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu
• Tăng khả năng chống chịu: Hệ thống năng lượng tái tạo có sức đề kháng tốt hơn trước các cú sốc bên ngoài

Ý nghĩa với thị trường Việt Nam

Câu chuyện của Vineyard Wind và Revolution Wind mang nhiều bài học cho Việt Nam — quốc gia có tiềm năng điện gió ngoài khơi thuộc hàng lớn nhất Đông Nam Á. Theo Quy hoạch Điện VIII, Việt Nam đặt mục tiêu phát triển khoảng 6.000 MW điện gió ngoài khơi đến năm 2030.

Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn nhiều vướng mắc về cơ chế chính sách, đặc biệt là khung giá điện và quy trình cấp phép cho nhà đầu tư nước ngoài. Kinh nghiệm từ Mỹ cho thấy ngay cả khi đối mặt với sự chống đối mạnh mẽ từ chính quyền, các dự án điện gió vẫn có thể tiến về phía trước nếu có cơ sở pháp lý vững chắc và sự ủng hộ từ cộng đồng.

Song song với phát triển năng lượng tái tạo, hạ tầng sạc xe điện tại Việt Nam cũng đang mở rộng nhanh chóng. Để theo dõi mạng lưới trạm sạc xe điện trên toàn quốc, bạn đọc có thể truy cập TramSac.me — nền tảng bản đồ trạm sạc cập nhật liên tục.

Tổng kết

Những thắng lợi liên tiếp của điện gió ngoài khơi tại Mỹ gửi đi thông điệp rõ ràng: thông tin sai lệch và rào cản chính trị có thể làm chậm nhưng không thể ngăn cản xu hướng chuyển đổi năng lượng sạch. Theo phân tích của Rhodium Group, Mỹ vẫn sẽ giảm 26–41% lượng phát thải khí nhà kính vào năm 2040 so với mức năm 2005. Điện gió vẫn là một trong những nguồn năng lượng rẻ nhất và nhanh nhất để bổ sung vào lưới điện — kể cả khi không có trợ cấp.

Nguồn: CleanTechnica