Chery từng thất bại khi vào thị trường Canada — lần trở lại này liệu có khác?
Hãng xe Trung Quốc Chery, từng thất bại thảm hại khi cố thâm nhập thị trường Bắc Mỹ giai đoạn 2006–2010, nay có thể tận dụng chính kinh nghiệm đó làm lợi thế trong cuộc đua xe điện tại Canada nhờ hệ thống hạn ngạch nhập khẩu mới.
Theo CleanTechnica, trong bối cảnh Canada mở cửa cho xe điện Trung Quốc thông qua hệ thống hạn ngạch (quota) mới, ba thương hiệu được đánh giá có khả năng thâm nhập cao nhất là BYD, Chery và Geely. Tuy nhiên, Chery — hãng xe từng thất bại cay đắng khi cố gắng vào Bắc Mỹ hai thập kỷ trước — lại có thể nắm giữ một lợi thế bất ngờ mà ít ai để ý.
Hệ thống hạn ngạch xe điện mới của Canada
Theo khung chính sách mới, Canada cho phép nhập khẩu khoảng 49.000 xe điện sản xuất tại Trung Quốc mỗi năm, với khoảng một nửa được cấp phép trong giai đoạn đầu. Các nhà sản xuất phải đáp ứng tiêu chuẩn an toàn của Transport Canada và hoàn tất quy trình thông quan trước khi nhập khẩu. Những thương hiệu đã có giấy phép "Appendix" sẵn sẽ được xử lý nhanh hơn đáng kể so với các đối thủ mới.
Ba ứng viên sáng giá và lợi thế bất ngờ của Chery
Trong cuộc đua này, BYD mang đến quy mô sản xuất khổng lồ cùng chuỗi cung ứng pin tích hợp dọc. Geely hoạt động thông qua các thương hiệu quốc tế quen thuộc như Lotus và Polestar, vốn đã có chỗ đứng tại thị trường phương Tây. Còn Chery lại có một lợi thế khác biệt: kinh nghiệm thực chiến từ lần thất bại trước đây tại chính thị trường này.
Giai đoạn 2006–2010, Chery thực hiện một trong những chiến dịch mở rộng toàn cầu quyết liệt nhất trong lịch sử ngành ô tô Trung Quốc. Năm 2007, hãng trở thành nhà sản xuất ô tô Trung Quốc đầu tiên xuất khẩu hơn 100.000 xe mỗi năm, sử dụng mô hình lắp ráp CKD (Complete Knock-Down) tại Nga, Ukraine và Ai Cập, đồng thời bán hơn 6.000 xe tại Philippines.
Tại Bắc Mỹ, Chery hợp tác với Visionary Vehicles LLC — công ty do Malcolm Bricklin lãnh đạo — với kế hoạch nhập khẩu 250.000 xe mỗi năm vào năm 2007, bao gồm cả phân phối tại Canada. Doanh nhân người Canada Maurice Strong cũng tham gia với vai trò cố vấn cấp cao. Các mẫu xe dự kiến gồm Tiggo (SUV kiểu RAV4 sử dụng động cơ Mitsubishi), QQ (tương tự Chevrolet Spark), Eastar wagon và sedan Cowin.
Tuy nhiên, dự án không bao giờ đến được showroom. Nguyên nhân thất bại bao gồm: xe không đạt tiêu chuẩn an toàn và khí thải Bắc Mỹ, thiếu vốn, mạng lưới phân phối yếu kém và các tranh chấp sở hữu trí tuệ với General Motors.
Chery ngày nay — một diện mạo hoàn toàn khác
Sau gần hai thập kỷ, Chery đã thay đổi hoàn toàn. Hãng hiện vận hành nhiều thương hiệu xuất khẩu toàn cầu gồm Omoda & Jaecoo (O&J), Jetour và Karry (xe thương mại với nền tảng xe điện). Quan trọng hơn, những năm tháng nghiên cứu các rào cản kỹ thuật, pháp lý và phân phối tại Bắc Mỹ trước đây nay trở thành vốn kiến thức quý giá mà BYD và Geely chưa từng tích lũy được.
Trong bối cảnh Mỹ duy trì mức thuế quan cực cao đối với xe điện Trung Quốc, Canada đang trở thành cửa ngõ chiến lược — nơi các hãng xe Trung Quốc có thể xây dựng thương hiệu, phát triển mạng lưới dịch vụ và nghiên cứu nhu cầu người tiêu dùng trên toàn lục địa Bắc Mỹ.
Ý nghĩa với thị trường Việt Nam
Câu chuyện của Chery tại Canada mang nhiều hàm ý cho thị trường xe điện Việt Nam. Chery đã có mặt tại Việt Nam từ lâu nhưng chưa tạo được dấu ấn mạnh mẽ. Nếu hãng thành công tại Canada, điều đó có thể củng cố vị thế thương hiệu toàn cầu và gián tiếp ảnh hưởng đến chiến lược tại Đông Nam Á.
Tại Việt Nam, VinFast vẫn đang dẫn đầu cuộc chơi xe điện với hệ thống trạm sạc phủ rộng cả nước. Tuy nhiên, sự gia tăng cạnh tranh từ các hãng Trung Quốc như BYD, Chery và Geely sẽ thúc đẩy đa dạng hóa sản phẩm và mở rộng hạ tầng trạm sạc — điều có lợi cho người tiêu dùng Việt Nam.
Tổng kết
Chery từng thất bại khi cố chinh phục Bắc Mỹ bằng xe xăng giá rẻ. Nhưng hai thập kỷ sau, với danh mục xe điện phong phú và kiến thức pháp lý tích lũy từ lần thử nghiệm đầu tiên, hãng xe Trung Quốc này có thể biến bài học xương máu thành lợi thế cạnh tranh thực sự. Trong cuộc đua xe điện toàn cầu, đôi khi kẻ từng vấp ngã lại là người hiểu rõ đường đi nhất.
Nguồn: CleanTechnica