BYD và Tesla — hai chiến lược xây dựng hạ tầng sạc nhanh DC hoàn toàn khác biệt

Theo CleanTechnica, trong tuần qua, cả Tesla và BYD đều công bố những bước tiến mới trong lĩnh vực hạ tầng sạc nhanh DC — nhưng theo hai hướng đi hoàn toàn khác biệt. Sự khác biệt này không chỉ nằm ở công nghệ mà còn phản ánh quỹ đạo điện hóa giao thông vận tải tại hai thị trường lớn nhất thế giới.

BYD — sạc siêu nhanh 1.500 kW và tốc độ triển khai chóng mặt

Cùng với việc công bố doanh số tháng 3/2026, BYD thông báo đã kích hoạt trạm sạc siêu nhanh (flash charging) thứ 5.000 chỉ trong vòng một tháng kể từ khi trạm đầu tiên đi vào hoạt động ngày 5/3. Riêng tại khu vực Giang Tô và Thượng Hải, 232 trạm mới được lắp đặt với 485 trụ sạc — trung bình hơn hai trụ mỗi trạm.

Về thông số kỹ thuật, mỗi trụ sạc dạng chữ T của BYD được trang bị hai đầu sạc, cho phép sạc đồng thời hai xe với công suất tối đa 1.500 kW mỗi đầu sạc, sử dụng tủ nguồn công suất 2,1 MW. Ước tính tổng cộng hơn 20.000 điểm sạc siêu nhanh đã được triển khai trên toàn bộ 5.000 trạm.

Trạm thứ 5.000 được đặt tại khu vực dịch vụ cao tốc Thanh Lan ở Lan Châu, tỉnh Cam Túc. BYD đặt mục tiêu lắp đặt ít nhất 1.000 trạm tại các trạm dừng nghỉ cao tốc trước ngày 1/5 — tương đương khoảng một phần ba tổng số trạm dừng nghỉ trên hệ thống đường cao tốc Trung Quốc.

Điểm đặc biệt trong chiến lược của BYD là sử dụng pin đệm tích hợp (battery buffering) và thiết kế module dạng pallet, cho phép vận chuyển bằng xe tải cỡ trung và lắp đặt chỉ với xe nâng pallet mà không cần thiết bị hạng nặng. Thậm chí, nếu bốn chủ xe BYD có khả năng sạc siêu nhanh cùng yêu cầu lắp trạm tại một địa điểm đạt tiêu chuẩn, trạm sạc có thể đi vào hoạt động chỉ trong vòng một tuần.

Tesla — Supercharger dạng gập với triết lý khác biệt

Về phía Tesla, hãng xe Mỹ giới thiệu hệ thống Supercharger dạng gập (Folding Unit — FU) gồm 8 trụ sạc V4 với công suất tối đa 500 kW mỗi đầu sạc và tổng công suất hệ thống đạt 1,2 MW. Tuy nhiên, chỉ hai trụ có thể đồng thời sạc ở mức 500 kW — khi cả 8 trụ hoạt động, mỗi trụ chỉ đạt khoảng 150 kW.

Tesla cho biết thiết kế mới giúp tăng 33% số lượng bộ sạc trên mỗi xe rơ-moóc, giảm một nửa thời gian lắp đặt và tiết kiệm 20% chi phí. Tính đến thời điểm hiện tại, Mỹ có 4.268 trạm sạc DC chuẩn NACS/J3400, với hơn 36.000 trụ sạc trên toàn mạng lưới Tesla.

Khoảng cách công suất khổng lồ

Một con số đáng chú ý: tổng công suất sạc siêu nhanh mà BYD triển khai chỉ riêng trong tháng 3 đã vượt qua tổng công suất sạc tích lũy của Tesla tại Mỹ, dù Tesla hiện có thể sở hữu nhiều trụ sạc hơn về số lượng.

Sự khác biệt này phản ánh bối cảnh thị trường: Trung Quốc có hàng triệu trạm sạc DC tốc độ thấp hơn đã sẵn có, số lượng xe điện lưu hành lớn hơn nhiều, tỷ lệ cư dân sống trong chung cư cao nên phụ thuộc vào hạ tầng sạc công cộng, và hàng triệu xe mới có khả năng sạc đầy trong 5–9 phút. Trong khi đó, tại Mỹ, hạ tầng sạc DC còn hạn chế, công suất V4 đủ đáp ứng các mẫu xe hiện tại, và có thể phải chờ lâu trước khi xuất hiện nhiều xe có khả năng sạc nhanh hơn 500 kW.

Đáng chú ý, BYD đang mở rộng mạnh ra quốc tế với kế hoạch triển khai 3.000 trạm sạc siêu nhanh tại châu Âu trước cuối năm 2026, đồng thời ra mắt mẫu Seal 06GT hatchback cỡ trung tương thích với công nghệ sạc siêu nhanh.

Ý nghĩa với thị trường Việt Nam

Đối với Việt Nam, cuộc đua hạ tầng sạc giữa BYD và Tesla mang đến nhiều bài học giá trị. VinFast hiện đang là nhà sản xuất xe điện nội địa duy nhất đầu tư mạnh vào mạng lưới trạm sạc trên toàn quốc, nhưng với việc BYD ngày càng mở rộng hoạt động tại Đông Nam Á, Việt Nam có thể sớm chứng kiến sự xuất hiện của công nghệ sạc siêu nhanh 1.500 kW từ hãng xe Trung Quốc.

Mô hình triển khai nhanh chóng, chi phí thấp và không cần thiết bị hạng nặng của BYD đặc biệt phù hợp với điều kiện hạ tầng tại Việt Nam — nơi nhiều trạm dừng nghỉ và bãi đỗ xe chưa có sẵn nền móng cho các hệ thống sạc cố định quy mô lớn. Người dùng xe điện tại Việt Nam có thể tra cứu các trạm sạc hiện có trên bản đồ trạm sạc TramSac.me để lên kế hoạch di chuyển.

Tổng kết

BYD và Tesla đang đi theo hai con đường hoàn toàn khác biệt trong việc xây dựng hạ tầng sạc nhanh — BYD ưu tiên công suất cực cao và tốc độ triển khai thần tốc nhờ thiết kế module hóa, trong khi Tesla tập trung vào tối ưu chi phí và phù hợp với nhu cầu thực tế của thị trường Mỹ. Cả hai cách tiếp cận đều có lý do riêng trong bối cảnh thị trường của mình, nhưng điều quan trọng nhất vẫn là: thế giới cần nhiều trạm sạc hơn, và cần triển khai nhanh hơn nữa.

Nguồn: CleanTechnica